Europejscy prakanibale
Jak już podkreślaliśmy, metoda ta, zastosowana do weryfikacji domniemanych przypadków ludożerstwa, opiera się na bardzo surowych kryteriach. Zgodnie z nimi, sama obecność nacięć na ludzkich kościach nie stanowiłaby jeszcze jego dowodu. Szczątki poległych w wojnie secesyjnej też mają bez wątpienia nacięcia pozostawione przez bagnety i szable, również zwłoki wykorzystywane podczas ćwiczeń w prosektorium bywają krojone, co pozostawia na kościach zarysowania. Przy tak restrykcyjnym podejściu większość przypadków autentycznego ludożerstwa nie zostałaby wykryta. Praktyki stosowane na Nowej Gwinei, gdzie ludożerstwo zostało poświadczone etnograficznie, jednoznacznie to potwierdzają. Czaszki zmarłych są tam starannie czyszczone, a mózg wyjmowany. Suche, zwykle nie uszkodzone czaszki poddawane są następnie intensywnym zabiegom (malowanie, zatykanie na palu w celu odstraszenia wrogów itp.) powodującym często wygładzenie ich wystających części. Miękkie tkanki, w tym mózg, są konsumowane na początku. Można to więc określić jako kanibalizm rytualny. Te same czaszki odkopane przez archeologów nie stanowiłyby na podstawie kryteriów, którymi się dziś kierujemy bezpośredniego dowodu ludożerstwa. Niemniej przyjęcie takich właśnie standardów postępowania pozwoliło wyjaśnić sytuację w przypadku kilku innych wcześniej przebadanych stanowisk. Archeolodzy zinterpretowali dziesiątki zespołów szczątków ludzkich odkrytych w poludniowozachodniej części USA jako przekonujące świadectwo uprawiania tam kanibalizmu. Mocne dowody istnienia takich praktyk znaleziono również w Europie na kilku stanowiskach z okresu neolitu i epoki brązu. Dostarczyły ich także najstarsze europejskie szczątki kopalne hominidów. NAJWAŻNIEJSZE EUROPEJSKIE zagłębie paleoantropologiczne znajduje się w północnej Hiszpanii, u stóp Sierra de Atapuerca. Najstarszym poznanym dotąd i najintensywniej badanym stanowiskiem jest Gran Dolina. Pracujący tam zespół odkopał ślady bytowania ludzi sprzed około 800 tys. lat, którzy mogli należeć do nowego gatunku Homo antecessor. Ich kości znaleziono w poziomie namulisk jaskiniowych wraz z narzędziami kamiennymi i szczątkami dużych ssaków, takich jak jelenie, żubry i nosorożce. Szczątki ludzkie to 92 fragmenty kostne należące do sześciu osobników. Są na nich wyraźne ślady zdejmowania kamiennymi nożami skóry i mięsa oraz wydobywania mózgu z czaszki i szpiku z kości długich. Identyczne uszkodzenia stwierdzono na szczątkach zwierzęcych z tego samego stanowiska. ...


Lista plików serwisu